Ο μέσος ετήσιος μισθός πλήρους απασχόλησης στην Ελλάδα ανέρχεται το 2025 σε 18.800 ευρώ, παραμένοντας σε απόσταση από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο των 41.500 ευρώ. Παρά την ονομαστική αύξηση των αποδοχών σε ευρωπαϊκό επίπεδο, η εικόνα για τους Έλληνες εργαζόμενους παραμένει δύσκολη, καθώς οι μισθοί δεν ακολουθούν το αυξανόμενο κόστος ζωής, ενώ οι συλλογικές συμβάσεις εργασίας εξελίσσονται αργά και οι δαπάνες κοινωνικής προστασίας εξακολουθούν να βρίσκονται κάτω από τον μέσο όρο της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Το μισθολογικό χάσμα δεν αποτυπώνει μόνο τη διαφορά στις αποδοχές. Αντανακλά, επίσης, τις περιορισμένες δυνατότητες αποταμίευσης, την πίεση από τα καθημερινά έξοδα και την έλλειψη ενός ισχυρού κοινωνικού δικτύου προστασίας. Για μεγάλο μέρος της ελληνικής κοινωνίας, οι αυξήσεις στους μισθούς δεν μεταφράζονται σε ουσιαστική βελτίωση του βιοτικού επιπέδου.
Μισθοί στην Ελλάδα: μόλις στο 45,3% του ευρωπαϊκού μέσου όρου
Σύμφωνα με τα στοιχεία της Eurostat, ο μέσος ετήσιος προσαρμοσμένος μισθός πλήρους απασχόλησης στην Ευρωπαϊκή Ένωση διαμορφώθηκε το 2025 στα 41.500 ευρώ, από 39.800 ευρώ το 2024. Η αύξηση ανήλθε σε 4,3%, καταγράφοντας μια γενικότερη τάση ενίσχυσης των ονομαστικών αποδοχών στην Ευρώπη.
Στην κορυφή της κατάταξης βρίσκεται το Λουξεμβούργο, με μέσο ετήσιο μισθό 85.600 ευρώ. Ακολουθούν η Δανία με 73.500 ευρώ και η Ιρλανδία με 64.400 ευρώ. Πρόκειται για επίπεδα αποδοχών που απέχουν σημαντικά από την ελληνική πραγματικότητα.
Στην Ελλάδα, ο μέσος ετήσιος μισθός πλήρους απασχόλησης ανέρχεται σε 18.800 ευρώ. Το ποσό αυτό αντιστοιχεί μόλις στο 45,3% του ευρωπαϊκού μέσου όρου. Με άλλα λόγια, η διαφορά φτάνει τα 22.700 ευρώ ετησίως, πριν ακόμη υπολογιστεί η επίδραση της φορολογίας, του πληθωρισμού και του κόστους στέγασης.
Η χώρα παραμένει έτσι στις τελευταίες θέσεις της ΕΕ, γεγονός που επιβεβαιώνει ότι η οικονομική ανάκαμψη δεν έχει μεταφραστεί σε αντίστοιχη βελτίωση των εισοδημάτων για την πλειονότητα των εργαζομένων.
Συλλογικές συμβάσεις και περιορισμένες αυξήσεις
Η διαφορά στους μισθούς θα ήταν λιγότερο ανησυχητική εάν υπήρχε σαφής προοπτική ταχείας σύγκλισης. Ωστόσο, οι συλλογικές συμβάσεις εργασίας στην Ελλάδα ενισχύονται με αργούς ρυθμούς και, σε πολλές περιπτώσεις, δεν προβλέπουν αυξήσεις που να αντισταθμίζουν την ακρίβεια.
Για τους εργαζόμενους, αυτό σημαίνει ότι απουσιάζει ένα αποτελεσματικό δίχτυ προστασίας απέναντι στις ανατιμήσεις. Όταν οι μισθολογικές συμφωνίες καθυστερούν ή δεν οδηγούν σε ουσιαστικές βελτιώσεις, η διαπραγματευτική δύναμη των εργαζομένων αποδυναμώνεται και η εισοδηματική πίεση γίνεται εντονότερη.
Οι εκτιμήσεις για το 2027 δεν δημιουργούν ιδιαίτερη αισιοδοξία. Η προοπτική μηδενικών ή πολύ περιορισμένων αυξήσεων για μεγάλο μέρος των εργαζομένων ενδέχεται να διευρύνει περαιτέρω τις ανισότητες. Παράλληλα, μπορεί να ενισχύσει τη δυσαρέσκεια των μικρομεσαίων νοικοκυριών, τα οποία ήδη δυσκολεύονται να ανταποκριθούν στις βασικές τους υποχρεώσεις.
Το κόστος ζωής μειώνει την αγοραστική δύναμη
Η ονομαστική σύγκριση των μισθών δεν αρκεί για να αποτυπώσει την πραγματική οικονομική κατάσταση. Η εικόνα γίνεται ακόμη πιο δύσκολη όταν συνυπολογίζεται το κόστος ζωής στην Ελλάδα, ιδίως στους τομείς της στέγασης, των τροφίμων, της ενέργειας και των μεταφορών.
Οι εργαζόμενοι μπορεί να λαμβάνουν υψηλότερες ονομαστικές αποδοχές σε σχέση με προηγούμενα χρόνια, όμως η πραγματική αγοραστική τους δύναμη παραμένει περιορισμένη. Οι αυξήσεις στις τιμές απορροφούν μεγάλο μέρος των μισθολογικών βελτιώσεων, αφήνοντας ελάχιστο διαθέσιμο εισόδημα για αποταμίευση ή κατανάλωση.
Για πολλά νοικοκυριά, το εισόδημα δεν επαρκεί πλέον για την κάλυψη έκτακτων αναγκών. Τα αρνητικά ποσοστά αποταμίευσης δείχνουν ότι αρκετοί πολίτες καταναλώνουν περισσότερα από όσα εισπράττουν ή αναγκάζονται να προσφεύγουν σε δανεισμό και πιστωτικές διευκολύνσεις. Η εξέλιξη αυτή περιορίζει τις μελλοντικές δυνατότητες κατανάλωσης και μπορεί να επηρεάσει συνολικά την πορεία της οικονομίας και του ΑΕΠ.
Αδύναμο το δίχτυ κοινωνικής προστασίας
Παράλληλα με τους χαμηλούς μισθούς, η Ελλάδα αντιμετωπίζει σημαντική υστέρηση και στις δαπάνες κοινωνικής προστασίας. Σύμφωνα με τις πρώτες εκτιμήσεις της Eurostat για το 2025, οι συνολικές δαπάνες κοινωνικής προστασίας στην Ευρωπαϊκή Ένωση ανήλθαν σε 5,183 τρισεκατομμύρια ευρώ, καταγράφοντας αύξηση 4,9%.
Οι συντάξεις απορρόφησαν το 41,5% των σχετικών δαπανών, ενώ η υγειονομική περίθαλψη αντιστοίχησε περίπου στο 30%. Στην Ελλάδα, όμως, η αύξηση των δαπανών σε απόλυτους αριθμούς ήταν μόλις 0,6%, μία από τις χαμηλότερες επιδόσεις στην ΕΕ. Αντίστοιχα χαμηλές ήταν οι αυξήσεις στη Ρουμανία, με 0,7%, και στη Φινλανδία, με 1,3%, ενώ χώρες όπως η Κροατία κατέγραψαν αύξηση 15,4%.
Ως ποσοστό του ΑΕΠ, οι ελληνικές δαπάνες κοινωνικής προστασίας διαμορφώνονται περίπου στο 21,9%, περίπου 5,6 ποσοστιαίες μονάδες κάτω από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο. Η απόσταση αυτή δείχνει ότι το ελληνικό κράτος πρόνοιας δυσκολεύεται να ανταποκριθεί στις αυξημένες ανάγκες των πολιτών, ιδιαίτερα σε μια περίοδο κατά την οποία η ακρίβεια επιβαρύνει τα χαμηλά και μεσαία εισοδήματα.
Το μισθολογικό χάσμα παραμένει η μεγάλη πρόκληση
Τα στοιχεία συνθέτουν μια σύνθετη και δύσκολη εικόνα. Οι μισθοί στην Ελλάδα αυξάνονται, αλλά όχι με ρυθμό που να επιτρέπει ουσιαστική σύγκλιση με την υπόλοιπη Ευρώπη. Οι συλλογικές συμβάσεις δεν προσφέρουν ακόμη επαρκή προστασία, το κόστος ζωής περιορίζει την αγοραστική δύναμη και οι δαπάνες κοινωνικής προστασίας παραμένουν χαμηλότερες από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο.
Με μέσες ετήσιες αποδοχές 18.800 ευρώ έναντι 41.500 ευρώ στην ΕΕ, το χάσμα παραμένει μεγάλο και επηρεάζει άμεσα την καθημερινότητα εκατομμυρίων εργαζομένων. Χωρίς ισχυρότερες μισθολογικές αυξήσεις, αποτελεσματικές συλλογικές συμβάσεις και ουσιαστική ενίσχυση του κοινωνικού κράτους, η Ελλάδα κινδυνεύει να παραμείνει εγκλωβισμένη σε μια κατάσταση χαμηλών εισοδημάτων και περιορισμένων προοπτικών.
