Την Τρίτη 27 Οκτωβρίου 2026, το Δημοτικό Συμβούλιο Βισαλτίας καλείται να αποφασίσει για ένα ζήτημα που θα επηρεάσει καθοριστικά το μέλλον του Δήμου μας. Την προτεινόμενη απορρόφηση της Δημοτικής Επιχείρησης Ύδρευσης, Αποχέτευσης και Άρδευσης Βισαλτίας (ΔΕΥΑΒ) από την ΕΥΑΘ Α.Ε. η οποία αποτελεί ανώνυμη εταιρεία εισηγμένη στο χρηματιστήριο, με δημόσιο έλεγχο αλλά και συμμετοχή ιδιωτών μετόχων (κυρίως μεγάλων κατασκευαστικών ομίλων).
Πρόκειται για μια απόφαση με σοβαρότατες οικονομικές, διοικητικές, κοινωνικές και αυτοδιοικητικές συνέπειες που θα αφήσει το αποτύπωμα της στις επόμενες γενιές.
Δεν θα συζητήσει το Δημοτικό Συμβούλιο Βισαλτίας, απλώς για τη μεταφορά κάποιων αρμοδιοτήτων από έναν φορέα σε έναν άλλον. Θα αποφασίσει για το νερό, ένα θεμελιώδες κοινωνικό αγαθό, για τη δημοτική περιουσία που δημιουργήθηκε με δημόσιους πόρους και για το δικαίωμα της τοπικής κοινωνίας να έχει ουσιαστικό λόγο στη διαχείρισή του.
Με τα υπάρχοντα διαθέσιμα στοιχεία, κάθε καλόπιστος δημότης, στέκεται τουλάχιστον με επιφύλαξη στην προτεινόμενη απορρόφηση της ΔΕΥΑΒ από την ΕΥΑΘ.
Όλοι καταλαβαίνουμε ότι, η ΔΕΥΑΒ χρειάζεται βαθιές αλλαγές, οικονομική εξυγίανση, διοικητική ανασυγκρότηση, αξιοκρατία, διαφάνεια και αποτελεσματική λειτουργία.
Αλλά οι αναγκαίες αλλαγές δεν μπορούν να αποφασίζονται, «εν κρυπτώ και παραβύστω», με αδιαφανείς διαδικασίες, χωρίς τεκμηρίωση, χωρίς ουσιαστικό διάλογο, χωρίς να έχουν προηγουμένως εξεταστεί όλες οι διαθέσιμες εναλλακτικές λύσεις,χωρίς μελέτες, χωρίς στοιχεία και χωρίς συγκεκριμένες εγγυήσεις
Η εισήγηση του Διοικητικού Συμβουλίου της ΔΕΥΑΒ (την οποία ψήφισαν μόνο 5 από τα 11 μέλη της σε διαδικασία με χαρακτήρα κατεπείγοντος!!) στηρίζεται κυρίως στην παράθεση των διατάξεων του Ν. 5325/2026 και στη δυνατότητα επιδότησης των ληξιπρόθεσμων ενεργειακών οφειλών της επιχείρησης.
Η νομοθεσία, πράγματι παρέχει τη δυνατότητα οικειοθελούς μεταφοράς υπηρεσιών ύδατος στην ΕΥΑΘ.
Αλλά άλλο πράγμα είναι η ύπαρξη μιας νομοθετικής δυνατότητας και εντελώς διαφορετικό ότι απορρόφηση αποτελεί την πλέον συμφέρουσα επιλογή για τον Δήμο και τους δημότες.
Στην εισήγηση προς το Δ.Σ. δεν παρουσιάζεται ολοκληρωμένη οικονομοτεχνική μελέτη. Δεν υπάρχει συγκριτική αξιολόγηση εναλλακτικών λύσεων. Δεν προσδιορίζονται με σαφήνεια οι οικονομικές και περιουσιακές συνέπειες της μεταφοράς. Δεν αναφέρονται, συγκεκριμένοι συμβατικοί όροι ούτε οι δεσμεύσεις που αναλαμβάνει η ΕΥΑΘ.
Με ποια στοιχεία, λοιπόν, καλούνται οι δημοτικοί σύμβουλοι να αποφασίσουν για το μέλλον μιας ολόκληρης δημοτικής επιχείρησης; Η δημοτική περιουσία δεν είναι τσιφλίκι ούτε της κας Πλιάκου ούτε της δημοτικής πλειοψηφίας και για τον λόγο αυτό, ΟΛΟΙ θα κριθούν .
Το άρθρο 7 του Ν. 5325/2026 προβλέπει τη δυνατότητα μεταβίβασης κατά κυριότητα των πάγιων περιουσιακών στοιχείων και των δικτύων ύδρευσης και αποχέτευσης.
Αυτό σημαίνει ότι,την Τρίτη 27 Οκτωβρίου 2026, το Δημοτικό Συμβούλιο Βισαλτίας δεν θα συζητήσει (και αποφασίσει) απλώς για την ανάθεση της λειτουργίας των υπηρεσιών ύδατος.
Θα συζητήσει (και αποφασίσει), για μεταβίβαση σημαντικών περιουσιακών στοιχείων που αποκτήθηκαν και κατασκευάστηκαν επί δεκαετίες για την εξυπηρέτηση των κατοίκων της Βισαλτίας.
Όμως, γεωτρήσεις, δεξαμενές, δίκτυα, αντλιοστάσια, εγκαταστάσεις και εξοπλισμός αποτελούν περιουσία με σημαντική οικονομική και κοινωνική αξία. Καμιά αναφορά δε γίνεται για ουσιώδη και καθοριστικά ζητήματα ,όπως:
- Ποια είναι η συνολική αξία αυτής της περιουσίας;
- Έχει γίνει πλήρης απογραφή και αποτίμησή της;
- Ποια ακριβώς περιουσιακά στοιχεία θα μεταβιβαστούν;
- Ποια δικαιώματα θα διατηρήσει ο Δήμος;
- Υπάρχουν προβλέψεις για ενδεχόμενη μελλοντική επανάκτησή τους;
Δεν είναι δυνατόν, να αποφασίσει το Δημοτικό Συμβούλια Βισαλτίας, για τη μεταβίβαση περιουσίας χωρίς να γνωρίζει προηγουμένως τι ακριβώς μεταβιβάζει με, με ποιους όρους και με ποιες συνέπειες.
Η αυτοδιοικητική αυτοτέλεια δεν είναι πολυτέλεια
Η ΔΕΥΑΒ, παρά τις σοβαρές αδυναμίες της, αποτελεί επιχείρηση του Δημου Βισαλτίας.Η διοίκησή της συνδέεται θεσμικά με τον Δήμο και υπόκειται στον έλεγχο και στη λογοδοσία που προβλέπονται για τις δημοτικές επιχειρήσεις ειδικού σκοπού.
Με την απορρόφηση από την ΕΥΑΘ, σημαντικές αρμοδιότητες μεταφέρονται σε έναν μεγαλύτερο οργανισμό, με διαφορετική διοικητική δομή και ευρύτερες γεωγραφικές προτεραιότητες. Και γεννιούνται ερωτήματα:
- Ποιος θα αποφασίζει αύριο για τα αναγκαία έργα στα χωριά μας;
- Ποιος θα καθορίζει τις προτεραιότητες αντικατάστασης των παλαιών δικτύων;
- Ποιος θα λογοδοτεί στους δημότες για την ποιότητα του νερού και την αντιμετώπιση των βλαβών;
- Ποια ουσιαστική συμμετοχή θα έχει ο Δήμος Βισαλτίας στις αποφάσεις;
- Τι θα γίνει με ακριβώς με τους εργαζομένους,τις αποδοχές τους την υπηρεσιακή τους κατάσταση και τον τόπο εργασίας τους;
- Θα διατηρηθούν τα σημερινά τιμολόγια και για ποιο χρονικό διάστημα;
- Ποιες εγγυήσεις υπάρχουν για τη μελλοντική τιμολογιακή πολιτική;
- Πώς θα προστατευθούν τα ευάλωτα νοικοκυριά;
- Τι θα ισχύσει για τους αγρότες και τις αρδευτικές χρεώσεις;
- Ποιος θα καθορίζει την πολιτική άρδευσης;
- Πώς θα εξασφαλίζεται η κάλυψη των αναγκών κατά την καλλιεργητική περίοδο;
- Ποιες εγγυήσεις υπάρχουν ότι οι ανάγκες της αγροτικής Βισαλτίας θα αντιμετωπίζονται ως προτεραιότητα;
- Τι θα γίνει με τα γεωθερμικά πεδία της περιοχής στα οποία έχει λόγο η ΔΕΥΑΒ;
Τα χρέη της ΔΕΥΑΒ και οι διαχρονικές ευθύνες
Κανείς δεν μπορεί να αγνοήσει τη σοβαρή οικονομική κατάσταση της ΔΕΥΑΒ. Οι μεγάλες οφειλές προς τους παρόχους ηλεκτρικής ενέργειας, το ύψος των οποίων ακριβώς δεν γνωρίζουμε, αποτελούν ένα πραγματικό πρόβλημα, που απαιτεί άμεση και αποτελεσματική αντιμετώπιση.
Η δυνατότητα επιδότησης σημαντικού μέρους των ληξιπρόθεσμων ενεργειακών οφειλών αποτελεί ασφαλώς ένα στοιχείο που πρέπει να συνεκτιμηθεί. Η επιδότηση αυτή όμως δεν είναι πλήρως διασφαλισμένη.
Δεν μπορεί, όμως η ενδεχόμενη επιδότηση, να αποτελεί το μοναδικό κριτήριο για μια απόφαση που θα μεταβάλει οριστικά το καθεστώς διαχείρισης του νερού και της δημοτικής περιουσίας.
Κυρίως, δεν μπορεί η σημερινή άθλια οικονομική κατάσταση, να αντιμετωπίζεται σαν να προέκυψε ξαφνικά, χωρίς ιστορικό, χωρίς αιτίες και χωρίς ευθύνες. Η κατάσταση αυτή δεν αποτελεί άθλο και επίτευγμα, μόνο της Διοίκησής Πλιάκου-Μαυρίδη,Δημάρχου και Προέδρου της ΔΕΥΑΒ αντίστοιχα. Επιβάλλεται να αναζητηθούν και να αξιολογηθούν οι διαχρονικές διοικητικές και πολιτικές ευθύνες. Όλων των διοικήσεων, που με τις επιλογές τους διαμόρφωσαν τον τρόπο λειτουργίας της επί σειρά ετών. Υιοθετώντας το γνωστό παλαιοκομματικό ρουσφετολογικό μοντέλο που πρέπει επιτέλους να αλλάξει.
Επί χρόνια, στη διοίκηση της ΔΕΥΑΒ, κυριάρχησε η αντίληψη σύμφωνα με την οποία η συμμετοχή στη διοίκηση αποτελούσε περισσότερο ζήτημα πολιτικής εμπιστοσύνης και παραταξιακών ισορροπιών, παρά ουσιαστικής αξιολόγησης προσόντων και ικανοτήτων.
Δεν αμφισβητώ συλλήβδην την εντιμότητα ή την προσφορά, όσων υπηρέτησαν κατά καιρούς στη διοίκηση της ΔΕΥΑΒ. Ούτε μπορεί να αποδίδεται προσωπική ευθύνη χωρίς συγκεκριμένα στοιχεία.
Αμφισβητώ, όμως, ευθέως τη λογική με την οποία αντιμετωπίστηκε διαχρονικά η διοίκηση της επιχείρησης.
Στα προηγούμενα χρόνια αλλά και σήμερα υπήρξε ένα έλλειμμα επιλογής ανθρώπων που να αντιλαμβάνονται τη συμμετοχή στη διοίκησή της ως ευθύνη και προσφορά, όχι ως προσωπική ή παραταξιακή επιβράβευση.
Όταν η διοίκηση μιας δημοτικής επιχείρησης, αντιμετωπίζεται ως προέκταση της εκάστοτε δημοτικής πλειοψηφίας, δημιουργούνται συνθήκες που ευνοούν την έλλειψη συνέχειας, τον ανεπαρκή σχεδιασμό και την υποβάθμιση της λογοδοσίας.
Αξιολογώντας όλες τις παραπάνω παθογένειες θεωρώ ότι είναι αναγκαίο να πραγματοποιηθεί ανεξάρτητος οικονομικός και διαχειριστικός έλεγχος της ΔΕΥΑΒ για την τελευταία δώδεκα χρόνια, με ιδιαίτερη έμφαση στη βεβαίωση, είσπραξη, διαγραφή και παραγραφή απαιτήσεων, καθώς και στη διερεύνηση τυχόν αστικών, πειθαρχικών ή ποινικών ευθυνών. Ο έλεγχος αυτός πρέπει να πραγματοποιηθεί ανεξάρτητα από την απόφαση για το μέλλον της επιχείρησης.
Δύο επιλογές που πρέπει να αξιολογηθούν
Κατά την άποψή μου, το Δημοτικό Συμβούλιο πρέπει να έχει στη διάθεσή του συγκριτική αξιολόγηση δύο διαφορετικών επιλογών.
Πρώτη επιλογή: Διατήρηση της ΔΕΥΑΒ ως αυτοτελούς δημοτικής επιχείρησης, με ριζική διοικητική αναδιοργάνωση, αξιοκρατική στελέχωση, οικονομική εξυγίανση και συγκεκριμένο επιχειρησιακό σχέδιο.
Δεύτερη επιλογή: Εξέταση της δυνατότητας λύσης της ΔΕΥΑΒ και επανένταξης των υπηρεσιών της στον Δήμο Βισαλτίας, με πλήρη διερεύνηση της νομιμότητας, της οικονομικής βιωσιμότητας και των οργανωτικών προϋποθέσεων.
Για καθεμία από αυτές τις επιλογές πρέπει να γνωρίζει το πραγματικό οικονομικό κόστος, τις δυνατότητες χρηματοδότησης, την τύχη των χρεών, τις συνέπειες για τη δημοτική περιουσία και τις επιπτώσεις στη λειτουργία των υπηρεσιών. Μόνο τότε μπορεί να υπάρξει ουσιαστική και τεκμηριωμένη σύγκριση.
Η προθεσμία της 31ης Οκτωβρίου 2026, που συνδέεται με τη συγκεκριμένη δυνατότητα επιδότησης των ενεργειακών οφειλών, δημιουργεί ασφαλώς χρονική πίεση. Αλλά η προθεσμία αυτή δεν καθιστά υποχρεωτική την απορρόφηση. Ούτε μπορεί να αποτελεί επαρκή λόγο για να ληφθεί μια απόφαση με μακροχρόνιες αρνητικές συνέπειες για την τοπική κοινωνία
Η προσπάθεια για την επιχειρούμενη συγχώνευση εδράζεται στο Νόμο 5325/2026 (ΦΕΚ Α΄ 122/31.07.2026) του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας (ΥΠΕΝ). Αποτελεί ενσάρκωση. Των χρόνιων μύχιων πόθων της κυβέρνησης, για την παράδοση του νερού σε μεγάλα επιχειρηματικά συμφέροντα.
Το πραγματικό δίλημμα σήμερα είναι: ΝΕΡΟ ΔΗΜΟΣΙΟ ΑΓΑΘΟ ή ΠΕΔΙΟ ΙΔΙΩΤΙΚΗΣ ΚΕΡΔΟΦΟΡΙΑΣ.
Η εμπειρία της χώρας από την ενέργεια, τις τηλεπικοινωνίες, τους σιδηροδρόμους και τους αυτοκινητοδρόμους δεν είναι θετική. Πάρα τις εξαγγελίες και τις διαβεβαιώσεις, η ιδιωτικοποίηση αυτών των τομέων δεν εξασφάλισε ούτε χαμηλές τιμές ούτε καλύτερες υπηρεσίες, ούτε μεγαλύτερη ασφάλειας ούτε αποτελεσματικότερη διαχείριση. Αυτό που εξασφάλισε , τουλάχιστον στην χώρα μας είναι, υπερκέρδη για τους μεγιστάνες που εκμεταλλεύονται βασικές υποδομές της χώρας.
Δεν υπάρχει κανένας λόγος να θεωρούμε ότι το νερό θα αποτελέσει αυτομάτως εξαίρεση.Πολύ περισσότερο όταν πρόκειται για αγαθό απολύτως αναγκαίο για την επιβίωση.
Και στο Δήμο Βισαλτίας ,θα ήταν πολιτικά ανεύθυνο να αγνοηθούν αυτές οι εμπειρίες όταν συζητάμε για το μέλλον του νερού.
Γιατί το νερό δεν είναι προνόμιο των οικονομικά ισχυρών. Δεν είναι χρηματιστηριακό προϊόν. Δεν είναι ευκαιρία επιχειρηματικής εκμετάλλευσης.
Είναι δημόσιο αγαθό, κοινωνικό δικαίωμα και απαραίτητη προϋπόθεση της ανθρώπινης ζωής.Και αυτό το δικαίωμα δεν μπορεί να μπαίνει σε καμία διαπραγμάτευση.
*Ο Μιχάλης Καρτερός είναι δημότης και κάτοικος του δήμου Βισαλτίας, πρώην διευθυντής του δήμου Βισαλτίας.
META MAGAZINO: Διαβάστε εδώ το καλοκαιρινό τεύχος
- Για να μαθαίνετε πάντα όλα τα νέα, κάντε like στη σελίδα μας olanea.gr
