Της κυρά Θεανώς κατευόδιον
Ίσα που χάραξε !
Ιούνης βλέπεις , φωτεινός !
Μεγάλες οι μέρες , ευχάριστη η πρωινή δροσιά .
Με ξύπνησε , αγουροξυπνημένο μ’ έντυσε,
με τα πόδια κινήσαμε για τον σιδηροδρομικό σταθμό.
Αηδόνια στους πλατάνους, ερωτευμένα,
μ’ ωδές εναρμόνιες, το προς πρωί πρωί,
ωραιζαν τον τόπο κι εύφραιναν
την διαδρομή μας.
Το τοπικό πρωινό τραίνο περιμέναμε ,
το automotrice , θρυλικό τούτο το τραίνο, αυτοκινητάμαξα ελληνιστί ,
την Θεσσαλονίκη συνέδεε κάθε πρωί με Δράμα , μέσω Κιλκίς και Σερρών, την άγονη ακολουθώντας γραμμή της ωραιότητας , δίπλα από την Λίμνη της Δοιράνης, στις υπώρειες του Μπέλλες, στις όχιες υης Κερκίνης , στα στενά του Ρούπελ, στην στενωπό του Αγγίτη, στην έκπαγλο ομορφιά, μιά σιδηροδρομική γραμμή που είχε θεμελιώσει , εγκαινιάσει και πρωτολειτουργήσει
η Οθωμανική Αυτοκρατορία, συνδέοντας την Κωνσταντινούπολη με την Θεσσαλονίκη.
Εμείς τίποτε από όλα αυτά δεν θα βλέπαμε ,
αφού η δική μας σύντομη διαδρομή στην εύφορη Σερριώτικη πεδιάδα κυλούσε, κύλησε από τον σιδηροδρομικό σταθμό με τις λεύκες , πόσες λεύκες,
εκατοντάδες, χιλιάδες, άπειρες, δάσος οι λεύκες των Σερρών , υδροχαρές το δέντρο , υγρός κι ο κάμπος,
μέσα σε τούτο το δάσος κινηθήκαμε αναπτύσσοντας σιγά σιγά ταχύτητα, σφύριζε χαρούμενα το τραινάκι , στις διαβάσεις ενημερώνοντας τους διαβάτες,
το Νεοχώρι διαβήκαμε νότια, το Χρυσό και τον Νέο Σκοπό, μόλις περάσαμε την Πεντάπολη ,
να, η στάση , ταπεινή και μικρή , της Τούμπας,
με είχε συγκλονίσει , σκολιαρόπαιδο τότες εγώ,
η ιστορία του κτηνοτρόφου που λίγους μήνες πρίν,
να εδώ , στην στάση του τραίνου της Τούμπας ,
την αγελάδα του που έβοσκε , να κατεβάσει από την σιδηροδρομική γραμμή επιχείρησε , μην την κόψει
το τραίνο , ατίθαση αυτή δεν υπάκουε , την έσπρωξε την χτύπησε , τέλος , φιλοτιμήθηκε να βγεί από τις γραμμές, μα , αλλοίμονον , ο βοσκός δεν πρόλαβε ,
την αγελάδα πάλεψε να σώσει, της οικογένειας το γάλα και το τυρί να εξασφαλίσει, φτωχοί ανθρώποι,
περιμέναν να πουλήσουν τα μοσχάρι ετησίως για να εξοικονομήσουν πέντε δραχμές για να σπουδάσουν τα παιδιά , έμεινε τούτος ο παντέρμος πάνω στη γραμμή , τον έκοψε το τραίνο , ορφάνεψαν τα παιδιά,
κατεβαίναμε από το βαγόνι, κι εγώ ρωτούσα
που τον σκότωσε το τραίνο τον χωρικό.
Μεγάλη τούτη η πανήγυρις της σήμερον,
τριήμερος , εκκλησιαστικά ,
διό και η κατ’ έτος ημερησία εκδρομή με την μάμμη,
γέμισε το τραίνο στον σταθμό ,
προσκυνητές στην Χάρι της Αγιά Τριάδας,
πλημμύρα αποβιβάστηκε λαού καθώς φτάναμε
στο παλιό Μοναστηράκι της Τούμπας,
ένας αγιασμένος Γέροντας , πρόσφυγας
από την Τραπεζούντα, καλόγερος τότες,
πρίν την καταστροφή στην περίφημη
Πατριαρχική Μονή Τιμίου Προδρόμου
του Βαζελώνος, της Ορθοδόξου πίστεως
ισχυρότατο ένα προμαχώνα,
ο παπά Διονύσης ο Αμαραντίδης,
τούτη η πανήγυρη η μεγαλύτερη του κάμπου
των Σερρών , της Παναγίας Τριάδος
η πανήγυρη , λίγο πριχού να βγούν
οι θεριστάδες για τον θερισμό του σταριού,
ταπεινό το εκκλησίδι της Μονής ,
μεγάλη η Χάρι της Αγιά Τριάδος ,
χιλιάδες ο λαός , άλλοι με τα βοιδόκαρα
από τα καμποχώρια, φαμίλιες ολάκερες,
σιγά – σιγά στον κάμπο , άλλοι πάλιν
με τα γαϊδουράκια ή τα μουλάρια,
οι ημιορεινοί απ’ τα Νταρνακοχώρια
κι από της Ζίχνας τα βουνά, άλλοι τέλος,
ποδαράτοι , μ’ ένα μικρό μπόγο στην πλάτη,
μια κουβέρτα για να στρώσουν το βράδυ
να κοιμηθούν, λίγο ψωμί, λίγο τυρί κι ένα αυγό,
μιλιούνια λαός , προσκυνητές, λίγο πρίν
την μάχη του θέρους, η γιαγιά Κερασίνα
σε τούτη την μάχη είχε χάσει το δεξί της μάτι,
καθώς θέριζε στα σταροχώραφα νιόπαντρη
στο Βερνάρι , που τώρα Παραλίμνιο το είπαμε ,
το αγκάθι από ένα ξεραμένο γαϊδουράγκαθο
που θερίστηκε μαζί με τα στάχυα , καρφώθηκε στην κόρη του δεξιού ματιού της και της στέρησε
την όραση από το ένα μάτι , έμεινε να παλεύει
να αναστήσει τα πέντε παιδιά μόνη της,
μονόφθαλμη, τον άνδρα τον είχαν κομματιάσει
οι Βούλγαροι καθώς τον έπιασαν σύνδεσμος να επιστρέφει από το βουνό, με τους μαχητές της Εθνικής Αντίστασης σύνδεσμος, μάχη ανείπωτη
ο θερισμός , μάχη για την ζωή , μάχη κι η ζωή ,
τον άρτον ημών, εκατοντάδες οι οικογένειες που κόνευαν στα κελλάκια του Μοναστηριού , στα χαγιάτια, στο περίβολο , στην εκκλησιά και το παρεκκλήσι , αρχιερατικός ο εσπερινός μετά αρτοκλασίας, καλλιφωνώτατος ο Αρχιερέας Ζιχνών τε και Νευροκοπίου ο κυρός Νικόδημος,
πλούσιοι επτώχευσαν και επείνασαν
οι δε εκ ζητούντες τον Κύριον ουκ ελαττωθήσονται,
της κλάσεως του άρτου μέτοχοι, όπως εν τη ερήμω,
Αρχιερατική κι η Θεία Λειτουργία , καλλικελάδως και εμμελώς το δοξαστικό των Αίνων έψαλλε ο μύστης και θεωρητικός της εκκλησιαστικής μουσικής Δεσπότης , «Βασιλεύ ουράνιε το Πνεύμα της Αληθείας…», ιεροπρεπής η παρουσία του ασκητή παππού Διονυσίου , λευκασμένος από τα χιόνια των χρόνων, ταλαιπωρημένος από τις εξορίες των Τουρκών , ανυποχώρητος στους πειρασμούς της Γενοκτονίας, ξανά εκτοπισμούς από τους Βουλγάρους, ψηλά το κεφάλι στην ταλαιπωρία της προσφυγιάς, γεωργηθεία από τα ασκητικά παλαίσματα,
«Πεντηκοστήν εορτάζωμεν και Πνεύματος
επιδημίαν και το Μυστήριον όσον …,
την θαυματουργή εικόνα πρώτα της Αγιά Τριάδας
προσκυνά ο λαός , ο χριστεπώνυμος,
η γιαγιά Θεογνωσία την πανήγυρι ακούραστα υπηρετεί μαζί με όμιλο γυναικών,
της ευλαβείας της του λαού οι γυναίκες,
Μυροφόρων τάξιν επέχουσες,
κι ύστερα στην ουρά , όχι βέβαια με την πρέπουσα τάξη , στην ουρά για τον αγιασμό από την αενάως νάματα ιάσεων βρύουσα
πηγή στο νότιο δίπλα κλίτος της εκκλησιάς ,
απ’ όπου πρίν λίγους χρόνους η λίμνη φάνταζε τ’ Αχινού , η Κερκινίτιδα των αρχαίων , πλωτή μιά λίμνη , γιαυτό και στο Πεθελινό , λιμάνι είχε που έδεναν τα καίκια , μα και τ’ Αγιονορείτικα καίκια,
που έφταναν έως εδώ καταμεσής του Σερριώτικού κάμπου , στο αρχαίο Λαυριώτικο Μετόχι της Μεγίστης Λαύρας του Μεγάλου Αθανασίου στάρι
να φορτώσουν για τους ασκητές , αμή και για τους
φιλοξενούμενους προσκυνητές κι επισκέπτες,
την λίμνη που αποξήρανε με έγνοια ο Ελευθέριος Βενιζέλος, γή για να εξοικονομήσει, στους πρόσφυγες της Μικρασίας και του Πόντου, στους πρόσφυγες της Θράκης και της Ρωμυλίας ,
χωράφια γής να διανείμει , να καλλιεργηθεί
ο τόπος, ψωμί να δώσει , κριθάρι και μπαμπάκι,
τριφυλλλι για τα ωζά και καλαμπόκι, ντομάτα και ρύζι
εύφορος τούτος ο κάμπος του Στρυμόνα ,
θεϊκός τούτος ο ζείδωρος ποταμός ,
τις πληγές στόχευε ο Βενιζέλος, τις πληγές , της μεγάλης καταστροφής του ‘22, να περιδέσουμε
τα τραύματα όσο γιίνεται να γιάνουμε!
Κι όλο το χωριό , όλος ο δρόμος ο κεντρικός ,
από την ανατολική είσοδο , όπου του Άη Γιώργη ο ενοριακός ναός ίσαμε με την δυτική έξοδο όπου της Αγιά Τριάδας το μοναστήρι, σιργκιά, πάγκοι δηλαδή με εμπορεύματα, κεράσια απ’ το Γάζωρο ,
πρώτα απ’ όλα, ρούχα καλοκαιρινά και παπούτσια, παιγνίδια για τα παιδιά λογιώ – λογιώ,
στρατιώτες μολυβένιους μου είχε πάρει η γιαγιά, κρατημένους τους έχω ως τα σήμερα,
παγωτά και ζαχαρωτό μαλλί της γριάς,
ζώα για πώληση ζωντανά , άλογα κι αγελάδες, πρόβατα και γίδια,
στους καφενέδες οι γεροντότεροι, ευκαιρία σύναξις
όλης της επαρχίας , όπως άλλοτες στην αγορά
του δήμου , πολιτικά κι αγροτικά, παπαδικά και κτηνοτροφικά , στο τραπέζι όλα ,
αρχαίο χωριό η Τούμπα, απ’ τους νεολιθικούς χρόνους αποδεικνύουν οι ανασκαφές,
στες ταβέρνες , του χωριού μα τις πρόχειρο στημένες για την πανήγυρι , τσικνίζει το κρέας,
πανήγυρις και εμποροπανήγυρις ,
είχαμε συγγενείς στο χωριό , εξ αγχιστείας ,
η γλυκύτατη θεία Μαρίκα ,
γέννημα και θρέμμα της Τούμπας ήταν,
οφειλέτης μέγιστος υπάρχω της αγάπης της
της αφειδώλευτης που πλουσιοπάροχα
εισέπραξα στους χρόνους τους μαθητικούς,
μετά την ευλογία του Δεσπότη Νικοδήμου
στους ύστερους χρόνους Μητροπολίτης άξιος
των Πατρών εξελέγη,
μετά την απόλυση , την αντιδώριση και τον αγιασμό μετά την περιδιάβαση της εμποροπανήγυρης
με τα παγωτά, με τα κεράσια και με τα μολυβένια στρατιωτάκια ,
στης θείας Μαρίκας το πατρικό τον καφέ , παραδίπλα από τα Αγιονορείτικα Μετόχια,
θα κερνούσαν στην γιαγιά , ένα υποβρύχιο βανίλια
η αφεντιά μου , όσο η ώρα να έρθει του απογευματινού δρομολογίου του οτομοτρίς
από την Δράμα μέσω Σερρών
για την Θεσσαλονίκη !
Και του χρόνου , κυρά Ελένη !
Και τ’ χρόν’ να μας έρθετε !
Κι η Αγιά Τριάδα βοήθειά σας !
Τα κεράσια του Γαζώρου στο καλάθι,
σκεπασμένα με μαντήλι τα είχαν,
κι εγώ ωσάν παιδικός πραγματευτής
στο χέρι το καλάθι !
Και τ’ χρόν’ , αδέρφια !
Καλοτάξιδος ο Ιούνιος !
ΥΓ Την κυρά Θεανώ, γυναίκα πίστεως,
προπέμποντες εις τα Άνω Μονάς, που επέλεξε
την σήμερον να αναχωρήσει, οπού η Πανήγυρις
της Μονής της Αγίας Τριάδος στην Τούμπα,
στην οποία γεννήθηκε και γαλουχήθηκε
παρά πόδας Γαμαλιήλ, ήγουν Διονυσίου
του εκ της Μονής Βαζελώνος στην Τραπεζούντα.
META MAGAZINO: Διαβάστε εδώ το ανοιξιάτικο τεύχος
- Για να μαθαίνετε πάντα όλα τα νέα, κάντε like στη σελίδα μας olanea.gr
