Οι κινήσεις της Goldman Sachs και της Morgan Stanley στην Ελλάδα αναδεικνύουν τις δυσκολίες που μπορεί να αντιμετωπίσουν ακόμη και μεγάλοι διεθνείς επενδυτικοί όμιλοι όταν δραστηριοποιούνται σε σύνθετους κλάδους, όπως ο τουρισμός και τα καταναλωτικά προϊόντα. Η Goldman Sachs προχώρησε στην πώληση σημαντικών ξενοδοχειακών επενδύσεων στη Χαλκιδική και μεταβίβασε τη συμμετοχή της στην Casa Collective στην Domes Resorts. Παράλληλα, η Morgan Stanley αποχώρησε από την Korres, παραχωρώντας τον έλεγχο στον ιδρυτή της εταιρείας Γιώργο Κορρέ και στο επενδυτικό κεφάλαιο Halcyon Equity Partners.
Οι δύο συμφωνίες δεν αποτελούν απαραίτητα ένδειξη συνολικής αποχώρησης των αμερικανικών κεφαλαίων από την Ελλάδα. Αντίθετα, αποτυπώνουν την αναπροσαρμογή επενδυτικών στρατηγικών, όταν οι αρχικές προσδοκίες δεν επιβεβαιώνονται ή όταν το κόστος και οι απαιτήσεις ενός εγχειρήματος αυξάνονται σημαντικά.
Goldman Sachs: Η πώληση της Casa Collective στην Domes Resorts
Η Goldman Sachs συμφώνησε να πουλήσει το πλειοψηφικό πακέτο της Casa Collective στην Domes Resorts. Η Casa Collective αποτελεί την πλατφόρμα φιλοξενίας που περιλαμβάνει τα brands Cook’s Club και Casa Cook, με χαρτοφυλάκιο 13 ξενοδοχείων σε δημοφιλείς διεθνείς προορισμούς.
Στην Ελλάδα, η πλατφόρμα διαθέτει ή αναπτύσσει τρεις μονάδες:
– Casa Cook Rhodes: Βρίσκεται στα Κολύμπια της Ρόδου και αποτελεί adults-only θέρετρο με έμφαση στη χαλαρή φιλοξενία, τον σύγχρονο σχεδιασμό και τις πισίνες.
– Casa Cook Samos: Βρίσκεται στο Ποτοκάκι, κοντά στο Πυθαγόρειο της Σάμου. Πρόκειται για boutique ξενοδοχείο 128 δωματίων, αποκλειστικά για ενήλικες.
– Casa Cook Athos: Το πρώην «Ξενία Ουρανούπολης» στη Χαλκιδική μετατρέπεται σε Casa Cook Athos, με την έναρξη λειτουργίας να έχει προγραμματιστεί για το 2027.
Με την ολοκλήρωση της συμφωνίας, τέσσερα νέα ξενοδοχεία αναμένεται να ενταχθούν στο χαρτοφυλάκιο της Casa Collective, ενώ εξετάζονται και επιπλέον προσθήκες. Η ανάπτυξη θα βασιστεί σε συμφωνίες franchise, συμβάσεις διαχείρισης και στρατηγικές συνεργασίες, τόσο σε δημοφιλείς τουριστικούς προορισμούς όσο και σε μεγάλα αστικά κέντρα.
Για την Domes Resorts, η συμφωνία ενισχύει τη διεθνή της παρουσία και της προσφέρει πρόσβαση σε ένα αναγνωρίσιμο ξενοδοχειακό brand. Για την Goldman Sachs, η πώληση αποτελεί έναν τρόπο αξιοποίησης της επένδυσης και επικέντρωσης σε δραστηριότητες με καλύτερες προοπτικές απόδοσης.
Goldman Sachs και ξενοδοχεία στη Χαλκιδική
Το 2022, η Goldman Sachs Asset Management απέκτησε τρία ξενοδοχεία στην Κασσάνδρα Χαλκιδικής: τα Athos Palace, Pallini Beach και Theophano Imperial Palace. Ο σχεδιασμός προέβλεπε εκτεταμένη ανακατασκευή και επανατοποθέτηση των μονάδων στην αγορά, με στόχο τη δημιουργία ενός νέου πολυτελούς προορισμού.
Στις αρχές του 2025, τα ξενοδοχεία μεταβιβάστηκαν στον Όμιλο Sani/Ikos έναντι τιμήματος περίπου 400 εκατ. ευρώ. Η επένδυση προβλέπει συνολική ανακατασκευή των τριών μονάδων και τη δημιουργία του «Ikos Kassandra», του πρώτου Ikos Grand Resort, όπως ανακοινώθηκε από τον όμιλο.
Ωστόσο, σύμφωνα με δημοσιεύματα της Wall Street Journal, η Goldman Sachs αντιμετώπισε σημαντικά εμπόδια στην υλοποίηση του αρχικού σχεδίου. Οι βασικοί παράγοντες ήταν:
– Καθυστερήσεις στις αδειοδοτήσεις: Η έκδοση των απαιτούμενων πολεοδομικών και κατασκευαστικών αδειών αποδείχθηκε πιο αργή και περίπλοκη από τις αρχικές εκτιμήσεις.
– Αύξηση του κόστους: Οι δαπάνες για κατεδαφίσεις, ανακατασκευές και συνολική αναβάθμιση των μονάδων αυξήθηκαν σημαντικά.
– Έλλειψη τοπικής τεχνογνωσίας: Η επιλογή δημιουργίας εσωτερικής ομάδας διαχείρισης, μέσω της πλατφόρμας Ousia, περιόρισε την αξιοποίηση τοπικών συνεργασιών και διασυνδέσεων.
– Περιορισμένο οικονομικό όφελος: Οι δυσκολίες οδήγησαν την Goldman Sachs στην απόφαση να αποεπενδύσει, με την πώληση να πραγματοποιείται περίπου στα επίπεδα της αρχικής επένδυσης, χωρίς ουσιαστικό κέρδος.
Η εξέλιξη αυτή δείχνει ότι η υψηλή χρηματοδοτική δυνατότητα δεν αρκεί από μόνη της για την επιτυχή υλοποίηση μιας μεγάλης τουριστικής επένδυσης. Η γνώση της τοπικής αγοράς, η αποτελεσματική αδειοδότηση και η συνεργασία με έμπειρους operators παραμένουν κρίσιμοι παράγοντες.
Γιατί η Morgan Stanley αποχώρησε από την Korres
Η Morgan Stanley πούλησε το πλειοψηφικό ποσοστό που κατείχε στην Korres στον ιδρυτή της εταιρείας Γιώργο Κορρέ και στο Halcyon Equity Partners. Ο Γιώργος Κορρές διατηρούσε ήδη το 30% των μετοχών, επομένως η νέα συμφωνία επαναφέρει τον έλεγχο της εταιρείας στον ιδρυτή της, με τη στήριξη νέου επενδυτικού εταίρου.
Η Morgan Stanley είχε αποκτήσει το 70% της Korres στα τέλη του 2017, μέσω του North Haven Private Equity Asia, σε συνεργασία με την κινεζική εταιρεία διανομής καλλυντικών Profex. Η συμφωνία είχε πραγματοποιηθεί μέσω της Nissos Holdings και συνδέθηκε με την έξοδο της Korres από το Χρηματιστήριο Αθηνών το 2018.
Βασικός στόχος της επένδυσης ήταν η ενίσχυση του δικτύου διανομής και η επιτάχυνση της διεθνούς ανάπτυξης, με ιδιαίτερη έμφαση στις αγορές της Ασίας. Ωστόσο, η πορεία της εταιρείας επηρεάστηκε από την πανδημία, τον πόλεμο στην Ουκρανία, την ενεργειακή κρίση και τον υψηλό πληθωρισμό. Παράλληλα, τα εξαγωγικά σχέδια σε αγορές όπως οι ΗΠΑ, η Γερμανία, η Βρετανία, η Γαλλία και η Αυστραλία δεν απέδωσαν τα αναμενόμενα, με αρκετές δραστηριότητες να παραμένουν ζημιογόνες.
Η βελτίωση των οικονομικών μεγεθών της Korres
Παρά τις προηγούμενες δυσκολίες, η Korres παρουσίασε σαφή σημάδια ανάκαμψης το 2024. Οι πωλήσεις αυξήθηκαν στα 61,3 εκατ. ευρώ, από 50,1 εκατ. ευρώ το 2023, καταγράφοντας άνοδο 22%. Η βελτίωση προήλθε από την ελληνική αγορά, την Ευρώπη, την Αμερική και την ενίσχυση των εξαγωγών σε αγορές προτεραιότητας.
Η εταιρεία διανέμει πλέον τα προϊόντα της σε 52 χώρες. Στην Ελλάδα, οι πωλήσεις αυξήθηκαν κατά 9,2%, ενώ το μικτό κέρδος διαμορφώθηκε στα 34,17 εκατ. ευρώ, από 27,24 εκατ. ευρώ το 2023, σημειώνοντας αύξηση 25%.
Το περιθώριο μικτού κέρδους ενισχύθηκε στο 55,73%, από 54,35% έναν χρόνο νωρίτερα. Παράλληλα, τα EBITDA αυξήθηκαν στα 8,45 εκατ. ευρώ, από 5,4 εκατ. ευρώ το 2023, καταγράφοντας άνοδο 56,3%.
Η εταιρεία παρέμεινε ζημιογόνος, όμως οι απώλειες περιορίστηκαν σημαντικά. Οι ζημιές προ φόρων μειώθηκαν στα 2 εκατ. ευρώ, από 5,1 εκατ. ευρώ το 2023, ενώ τα καθαρά αποτελέσματα μετά από φόρους διαμορφώθηκαν επίσης σε ζημιές 2 εκατ. ευρώ, έναντι 4,1 εκατ. ευρώ την προηγούμενη χρήση.
Τι σημαίνουν οι δύο αποχωρήσεις
Οι μεταβιβάσεις της Goldman Sachs και της Morgan Stanley δείχνουν ότι οι διεθνείς επενδυτές αξιολογούν διαρκώς την απόδοση, το ρίσκο και τις προοπτικές των συμμετοχών τους. Στην περίπτωση των ξενοδοχείων, οι καθυστερήσεις, το υψηλό κόστος και η ανάγκη για βαθιά τοπική τεχνογνωσία περιόρισαν την ελκυστικότητα της επένδυσης για την Goldman Sachs. Στην περίπτωση της Korres, η Morgan Stanley αποχώρησε έπειτα από μια περίοδο κατά την οποία η διεθνής επέκταση δεν απέφερε τα αναμενόμενα αποτελέσματα.
Η αποχώρηση των δύο οίκων δεν σημαίνει ότι η Ελλάδα παύει να ενδιαφέρει τα ξένα κεφάλαια. Αντίθετα, οι νέοι ιδιοκτήτες αναλαμβάνουν επενδύσεις με διαφορετικές στρατηγικές και πιθανώς καλύτερη γνώση των συγκεκριμένων κλάδων. Η Domes Resorts και ο Όμιλος Sani/Ikos διαθέτουν εξειδίκευση στον τουρισμό, ενώ ο Γιώργος Κορρές γνωρίζει σε βάθος το brand και την αγορά καλλυντικών.
Συνεπώς, οι κινήσεις Goldman Sachs και Morgan Stanley στην Ελλάδα αποτελούν περισσότερο αναδιάρθρωση επενδυτικών επιλογών παρά γενικευμένη έξοδο από τη χώρα. Η επιτυχία των επόμενων βημάτων θα κριθεί από την ικανότητα των νέων επενδυτών να αξιοποιήσουν τα περιουσιακά στοιχεία, να περιορίσουν τα κόστη και να μετατρέψουν τις υπάρχουσες δυνατότητες σε βιώσιμη ανάπτυξη.
