Η ενέργεια δεν μπορεί να χρησιμοποιείται ως εργαλείο άσκησης πιέσεων ή ως μέσο γεωπολιτικού εκβιασμού, είτε από τη Ρωσία και το Ιράν είτε από οποιαδήποτε άλλη χώρα. Αυτό ήταν το βασικό μήνυμα του υπουργού Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Σταύρου Παπασταύρου, κατά τη συμμετοχή του στο δείπνο του Atlantic Council με θέμα «Powering the Future: A US-European High-Level Dialogue on Electrification», που πραγματοποιήθηκε στη Νέα Υόρκη στις 22 Σεπτεμβρίου 2026.
Ο υπουργός ανέδειξε τον αναβαθμισμένο ρόλο της Ελλάδας στη διαμόρφωση της νέας ευρωπαϊκής ενεργειακής αρχιτεκτονικής, εστιάζοντας στη στρατηγική σημασία των ενεργειακών διασυνδέσεων, στην αξιοποίηση των εγχώριων πόρων και στην ανάγκη να αντιμετωπιστεί κάθε μορφή εργαλειοποίησης της ενέργειας.
Οι ενεργειακές διασυνδέσεις ως γέφυρες ανάπτυξης
Στη συζήτηση, στην οποία συμμετείχαν υψηλόβαθμοι αξιωματούχοι από τις Ηνωμένες Πολιτείες και την Ευρώπη, ο Σταύρος Παπασταύρου υπογράμμισε ότι η ενέργεια αποτελεί βασική προϋπόθεση για την κοινωνική ευημερία και την οικονομική ανάπτυξη. «Η ενέργεια είναι ζωή και οι διασυνδέσεις είναι γέφυρες. Οι απειλές και τα εμπόδια στις ενεργειακές διασυνδέσεις υπονομεύουν την ανάπτυξη και την ευημερία», ανέφερε χαρακτηριστικά.
Σύμφωνα με τον υπουργό, οι διασυνδέσεις δεν αποτελούν απλώς τεχνικά έργα μεταφοράς ηλεκτρικής ενέργειας ή φυσικού αερίου. Συνιστούν κρίσιμες υποδομές που ενισχύουν την ασφάλεια, την ανθεκτικότητα και τη συνεργασία μεταξύ των κρατών. Παράλληλα, δημιουργούν τις προϋποθέσεις για μεγαλύτερη διαφοροποίηση των ενεργειακών πηγών, περιορίζουν τις εξαρτήσεις και ενισχύουν τη δυνατότητα των ευρωπαϊκών χωρών να ανταποκρίνονται σε κρίσεις.
Στο πλαίσιο αυτό, ο κ. Παπασταύρου αναφέρθηκε στην κομβική γεωγραφική θέση της Ελλάδας και στη δυνατότητά της να λειτουργήσει ως ενεργειακός κόμβος για τη Νοτιοανατολική Ευρώπη και την ευρύτερη περιοχή της Ανατολικής Μεσογείου.
Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε στη διασύνδεση Ελλάδας–Κύπρου–Ισραήλ, η οποία έχει προσελκύσει το ενδιαφέρον των Ηνωμένων Πολιτειών, αλλά και στο έργο GREGY. Η συγκεκριμένη διασύνδεση μπορεί να συνδέσει την Αίγυπτο με την Ελλάδα και, μέσω της ελληνικής αγοράς, με την ευρωπαϊκή ενεργειακή αγορά. Η ανάπτυξη τέτοιων διαδρόμων μπορεί να διευκολύνει τη μεταφορά καθαρής ηλεκτρικής ενέργειας, να ενισχύσει την περιφερειακή συνεργασία και να στηρίξει τους ευρωπαϊκούς στόχους για την ενεργειακή μετάβαση.
Ο υπουργός έκανε, επίσης, ειδική αναφορά στην Αλεξανδρούπολη, την οποία χαρακτήρισε σημαντική ενεργειακή πύλη και σημείο αναφοράς για την περιφερειακή ενεργειακή ασφάλεια. Οι υποδομές της περιοχής, σε συνδυασμό με τη γεωγραφική της θέση, ενισχύουν τον ρόλο της Ελλάδας ως πύλης εισόδου και διαμετακόμισης ενέργειας προς τα Βαλκάνια και την Κεντρική Ευρώπη.
Εντός του 2026 οι σεισμικές έρευνες της Chevron
Νωρίτερα, ο Σταύρος Παπασταύρου είχε συνάντηση με την επικεφαλής της Chevron για την Ελλάδα, Beatrice Bienvenu. Κατά τη διάρκεια της συνάντησης επιβεβαιώθηκε το χρονοδιάγραμμα για την έναρξη των σεισμικών ερευνών πριν από το τέλος του 2026.
Οι έρευνες αναμένεται να πραγματοποιηθούν στο Ιόνιο, καθώς και στις θαλάσσιες περιοχές νότια της Πελοποννήσου και της Κρήτης. Οι δύο πλευρές συζήτησαν τα επόμενα βήματα για την επίτευξη των κοινών στόχων και την τήρηση του προγραμματισμού, αναγνωρίζοντας ότι πρόκειται για ένα απαιτητικό και σύνθετο εγχείρημα.
Η κυβέρνηση επιδιώκει να διαμορφώσει ένα σταθερό και αξιόπιστο πλαίσιο για την αγορά υδρογονανθράκων στην Ελλάδα, ενισχύοντας παράλληλα την εμπιστοσύνη των διεθνών επενδυτών. Όπως επισημάνθηκε, η διαδικασία θα προχωρήσει με τήρηση των προβλεπόμενων χρονικών προθεσμιών, αλλά και όλων των περιβαλλοντικών προϋποθέσεων και των κανόνων ασφαλείας.
Η συμμετοχή μεγάλων διεθνών ενεργειακών ομίλων, όπως η Chevron και η ExxonMobil, θεωρείται από την ελληνική πλευρά ένδειξη του αυξανόμενου επενδυτικού ενδιαφέροντος για τον ενεργειακό πλούτο της χώρας. Παράλληλα, η αξιοποίηση των εγχώριων πόρων εκτιμάται ότι μπορεί να συμβάλει στην ενίσχυση της ενεργειακής ασφάλειας, στη μείωση των εξωτερικών εξαρτήσεων και στην αναβάθμιση της γεωπολιτικής θέσης της Ελλάδας.
Η ελληνική θέση για την COP31
Ο υπουργός συμμετείχε, επίσης, στη διυπουργική συνάντηση που συγκάλεσε ο υπουργός Κλίματος, Ενέργειας και Περιβάλλοντος της Ιρλανδίας, Darragh O’Brien, με αντικείμενο τις πολιτικές προτεραιότητες της Ευρωπαϊκής Ένωσης ενόψει της COP31, η οποία θα πραγματοποιηθεί στην Αττάλεια της Τουρκίας.
Κατά τη διάρκεια της συνάντησης, ο Σταύρος Παπασταύρου αποδοκίμασε έντονα το γεγονός ότι η τουρκική διοργάνωση δεν έχει μέχρι στιγμής προσκαλέσει τον Πρόεδρο της Κυπριακής Δημοκρατίας, Νίκο Χριστοδουλίδη, στη Σύνοδο Ηγετών της Διάσκεψης.
Ο υπουργός υπογράμμισε ότι το ζήτημα δεν αφορά αποκλειστικά την Ελλάδα ή την Κύπρο, αλλά αποτελεί ευρωπαϊκό θέμα. Όπως ανέφερε, η ενότητα των 27 κρατών-μελών αποτελεί θεμελιώδη προϋπόθεση για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης και δεν μπορεί να υπόκειται σε εξαιρέσεις ή επιλεκτικούς αποκλεισμούς.
«Είτε όλα τα κράτη-μέλη ισότιμα στην COP31 είτε κανένα», ήταν το βασικό μήνυμα της ελληνικής θέσης. Η παρέμβαση αυτή συνδέεται με την ανάγκη διασφάλισης της θεσμικής ισοτιμίας όλων των κρατών-μελών και της ενιαίας ευρωπαϊκής παρουσίας στις διεθνείς διασκέψεις για το κλίμα.
Παράλληλα, ο κ. Παπασταύρου αναφέρθηκε στην ηλεκτροποίηση, δηλαδή στη μετάβαση προς την ηλεκτρική ενέργεια, ως μία από τις βασικές ευρωπαϊκές προτεραιότητες ενόψει της COP31. Όπως σημείωσε, η ηλεκτροποίηση μπορεί να αποτελέσει πεδίο ευρύτερης σύγκλισης μεταξύ της Ευρωπαϊκής Ένωσης και των αναπτυσσόμενων χωρών, εφόσον συνοδευτεί από επενδύσεις σε υποδομές, καθαρή ενέργεια και δίκτυα.
Η συζήτηση ολοκληρώθηκε με τον Ιρλανδό υπουργό Darragh O’Brien και τον Ευρωπαίο επίτροπο για το Κλίμα, το Μηδενικό Ισοζύγιο και την Καθαρή Ανάπτυξη, Wopke Hoekstra, να επιβεβαιώνουν την πλήρη αλληλεγγύη των συμμετεχόντων προς την Κυπριακή Δημοκρατία και την ανάγκη ισότιμης συμμετοχής της στην COP31.
Η ελληνική ενεργειακή στρατηγική, όπως παρουσιάστηκε από τον Σταύρο Παπασταύρου, συνδυάζει την ανάπτυξη νέων διασυνδέσεων, την αξιοποίηση των εγχώριων πόρων και τη μετάβαση σε ένα πιο καθαρό και ανθεκτικό ενεργειακό σύστημα. Με τις σεισμικές έρευνες της Chevron να προγραμματίζονται εντός του 2026, την ενίσχυση των περιφερειακών ενεργειακών διαδρόμων και την ανάδειξη της Ελλάδας σε ενεργειακό κόμβο, η χώρα επιχειρεί να ενισχύσει ταυτόχρονα την ασφάλεια, την οικονομία και τη γεωπολιτική της επιρροή.
