Μέχρι το τέλος Οκτωβρίου αναμένεται να ψηφιστεί ο νόμος που θα διαμορφώσει το νέο πλαίσιο λειτουργίας των servicers και θα ανοίξει τον δρόμο για την εφαρμογή της ρύθμισης των 120 δόσεων. Όπως δήλωσε ο υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, Κυριάκος Πιερρακάκης, η νέα νομοθεσία θα τεθεί άμεσα σε ισχύ για τις εταιρείες διαχείρισης απαιτήσεων, ενώ η ρύθμιση για τις 120 δόσεις θα ενεργοποιηθεί έως τα μέσα του 2027, καθώς συνδέεται με τη διαδικασία εκτέλεσης του κρατικού προϋπολογισμού.
Οι σχεδιαζόμενες παρεμβάσεις εντάσσονται σε ένα ευρύτερο κυβερνητικό σχέδιο για τη στήριξη νοικοκυριών, επιχειρήσεων και δανειοληπτών. Ο υπουργός, σε συνέντευξή του στην ERTnews, αναφέρθηκε τόσο στα μέτρα που έχουν ήδη ανακοινωθεί όσο και σε εκείνα που βρίσκονται υπό εξέταση, ιδιαίτερα σε περίπτωση επιδείνωσης του διεθνούς οικονομικού περιβάλλοντος.
Νέο πλαίσιο για τους servicers και οι 120 δόσεις
Σύμφωνα με τον Κυριάκο Πιερρακάκη, το νομοσχέδιο για τους servicers θα ψηφιστεί εντός Οκτωβρίου και θα εφαρμοστεί αμέσως μετά την ψήφισή του. Αντίθετα, η ρύθμιση των 120 δόσεων αναμένεται να ενεργοποιηθεί έως τα μέσα του 2027. Η διαφοροποίηση αυτή οφείλεται στο γεγονός ότι η συγκεκριμένη παρέμβαση συνδέεται με την εκτέλεση του προϋπολογισμού και απαιτεί συγκεκριμένες δημοσιονομικές διαδικασίες.
Ο υπουργός υπογράμμισε ότι στόχος της κυβέρνησης είναι να δημιουργηθεί ένα πιο σαφές και αυστηρό πλαίσιο για τη λειτουργία των εταιρειών διαχείρισης κόκκινων δανείων. Όπως ανέφερε, στο υφιστάμενο σύστημα υπήρχαν «παραθυράκια και χαραμάδες» τα οποία επέτρεπαν διαφορετικές ερμηνείες ή πρακτικές που μπορούσαν να επιβαρύνουν τους δανειολήπτες.
Η νέα νομοθεσία έρχεται να προστεθεί σε προηγούμενες παρεμβάσεις για την αντιμετώπιση του ιδιωτικού χρέους, όπως οι αλλαγές στον εξωδικαστικό μηχανισμό και η διεύρυνση της προστασίας του ακατάσχετου λογαριασμού. Παράλληλα, προβλέπεται ενίσχυση των ελεγκτικών μηχανισμών και αυστηρότερη εποπτεία, ώστε οι servicers να τηρούν τους κανόνες και τα συμφωνημένα χρονοδιαγράμματα.
Τι αλλάζει για τους δανειολήπτες
Στο νέο πλαίσιο περιλαμβάνονται συγκεκριμένες προβλέψεις που αφορούν τη διαδικασία ρύθμισης των οφειλών και την προστασία των πολιτών. Μεταξύ άλλων, προβλέπεται πλαφόν 15% στην προκαταβολή που μπορεί να ζητηθεί, ενώ θα θεσπιστεί σαφές χρονοδιάγραμμα για την ολοκλήρωση των διαδικασιών.
Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στην υποχρέωση και των δύο πλευρών να τηρούν τη συμφωνία ρύθμισης. Αυτό σημαίνει ότι ο δανειολήπτης θα πρέπει να ανταποκρίνεται στις υποχρεώσεις του, ενώ αντίστοιχα ο servicer θα πρέπει να εφαρμόζει τους συμφωνημένους όρους χωρίς μονομερείς ή αδικαιολόγητες αλλαγές.
Στόχος είναι να αποφεύγονται δυσμενείς καταστάσεις, όπως η έναρξη διαδικασίας πλειστηριασμού χωρίς προηγούμενη ουσιαστική ενημέρωση του δανειολήπτη. Στο ίδιο πλαίσιο εντάσσονται οι προβλέψεις για επιβολή προστίμων, αλλά και για πίστωση δόσεων υπέρ του πολίτη όταν διαπιστώνεται ότι δεν τηρούνται οι νέοι κανόνες.
Αναφορικά με το επιτόκιο, ο υπουργός σημείωσε ότι παραμένει σταθερό, παρά τις αυξήσεις που έχουν πραγματοποιηθεί από την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα. Υποστήριξε, επομένως, ότι δεν μπορεί να χαρακτηριστεί ιδιαίτερα υψηλό με βάση τα σημερινά δεδομένα και τη γενικότερη πορεία των επιτοκίων στην Ευρώπη.
Τα μέτρα για την ενεργειακή κρίση
Ο Κυριάκος Πιερρακάκης αναφέρθηκε και στα μέτρα στήριξης που ανακοίνωσε ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης, καθώς και στις πρόσθετες παρεμβάσεις που εξετάζει η κυβέρνηση για την αντιμετώπιση της ενεργειακής κρίσης.
Όπως τόνισε, η κυβέρνηση θέλει να είναι σε θέση να στηρίξει τους πολίτες και τις επιχειρήσεις ακόμη και αν οι διεθνείς συνθήκες γίνουν δυσκολότερες. Στο τραπέζι βρίσκονται μέτρα για μεγαλύτερη ενίσχυση στο πετρέλαιο κίνησης και θέρμανσης, καθώς και παρεμβάσεις που αφορούν το κόστος των λιπασμάτων και άλλων βασικών εισροών για την αγροτική παραγωγή.
Σε ό,τι αφορά το πετρέλαιο θέρμανσης, αναμένεται επανεξέταση των δεδομένων μέσα στον μήνα, ανάλογα με την πορεία των τιμών στις διεθνείς αγορές. Μεταξύ των σεναρίων που εξετάζονται είναι η οριζόντια επιδότηση στην αντλία, ενδεχομένως με συμμετοχή και των διυλιστηρίων, καθώς και η αύξηση του επιδόματος θέρμανσης.
Στο επίκεντρο και ο Ειδικός Φόρος Κατανάλωσης
Το οικονομικό επιτελείο προετοιμάζεται και για το ενδεχόμενο περαιτέρω επιδείνωσης του διεθνούς κλίματος. Σε αυτή την περίπτωση, θα μπορούσαν να εξεταστούν νέες παρεμβάσεις στον Ειδικό Φόρο Κατανάλωσης, ωστόσο ο υπουργός διευκρίνισε ότι τα περιθώρια δεν είναι απεριόριστα.
Οποιαδήποτε αλλαγή στον ΕΦΚ θα πρέπει να κινείται εντός της ευελιξίας που παρέχουν οι ευρωπαϊκοί κανόνες και των δημοσιονομικών δυνατοτήτων της χώρας. Η Ελλάδα, όπως ανέφερε ο κ. Πιερρακάκης, έχει ενισχύσει τη θέση της χάρη στην πρόοδο των τελευταίων ετών και μπορεί να ζητήσει σχετική παρέμβαση σε ευρωπαϊκό επίπεδο. Το θέμα αναμένεται να συζητηθεί και στο προσεχές Ecofin.
Οι επόμενες κινήσεις της κυβέρνησης
Ο υπουργός επανέλαβε ότι υπάρχουν διαθέσιμες δημοσιονομικές εφεδρείες, οι οποίες θα αποτυπωθούν με μεγαλύτερη σαφήνεια στο προσχέδιο του προϋπολογισμού. Η κυβέρνηση παρακολουθεί στενά τις εξελίξεις στις διεθνείς αγορές και δηλώνει έτοιμη να προσαρμόσει την πολιτική της, εφόσον χρειαστεί.
Το άμεσο χρονοδιάγραμμα περιλαμβάνει την ψήφιση του νέου πλαισίου για τους servicers μέσα στον Οκτώβριο, την άμεση εφαρμογή των σχετικών κανόνων και την προετοιμασία για την ενεργοποίηση των 120 δόσεων έως τα μέσα του 2027. Παράλληλα, παραμένουν στην «ουρά» πρόσθετα μέτρα για την ενέργεια, τα καύσιμα, την αγροτική παραγωγή και τον ΕΦΚ.
Με τις νέες παρεμβάσεις για τους servicers και τις 120 δόσεις, η κυβέρνηση επιχειρεί να ενισχύσει την προστασία των δανειοληπτών και να περιορίσει τα περιθώρια αυθαίρετων πρακτικών. Η αποτελεσματικότητα του νέου πλαισίου, ωστόσο, θα κριθεί από την ταχύτητα εφαρμογής του, την αυστηρότητα των ελέγχων και την πραγματική τήρηση των κανόνων από όλες τις πλευρές.
