Παράταση της αναστολής του φόρου υπεραξίας ακινήτων έως τις 31 Δεκεμβρίου 2027 προγραμματίζει το οικονομικό επιτελείο, σύμφωνα με όσα αναφέρονται στο Δημοσιονομικό Σχέδιο 2027 που υποβλήθηκε στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή. Η εξέλιξη αυτή σημαίνει ότι οι ιδιοκτήτες που θα επιλέξουν να πουλήσουν ακίνητο μέσα στο 2027 ενδέχεται να συνεχίσουν να απαλλάσσονται από τη συγκεκριμένη φορολογική επιβάρυνση.
Ο φόρος υπεραξίας αφορά το κέρδος που προκύπτει από την πώληση ιδιωτικής ακίνητης περιουσίας από φυσικά πρόσωπα. Με βάση το ισχύον πλαίσιο, ο φόρος υπολογίζεται στη διαφορά μεταξύ της τιμής πώλησης και της τιμής κτήσης του ακινήτου, αφού προηγουμένως εφαρμοστούν οι προβλεπόμενες προσαρμογές, μειώσεις και απαλλαγές.
Φόρος υπεραξίας ακινήτων: Τι προβλέπει το νέο δημοσιονομικό σχέδιο
Η σχετική πρόβλεψη περιλαμβάνεται στην ενότητα του Δημοσιονομικού Σχεδίου 2027 που αφορά τη στεγαστική πολιτική. Εκεί καταγράφεται ο σχεδιασμός για παράταση της αναστολής εφαρμογής του άρθρου 41 του Κώδικα Φορολογίας Εισοδήματος έως το τέλος του 2027.
Η αναφορά στο σχέδιο δεν αρκεί από μόνη της για να παραταθεί η αναστολή. Για να αποκτήσει ισχύ η ρύθμιση, θα πρέπει να ψηφιστεί η αντίστοιχη νομοθετική διάταξη. Μέχρι τότε, το ισχύον καθεστώς προβλέπει ότι η αναστολή του φόρου υπεραξίας ακινήτων ολοκληρώνεται στις 31 Δεκεμβρίου 2026.
Εφόσον η νέα διάταξη ψηφιστεί, η αναστολή θα επεκταθεί για ακόμη έναν χρόνο και θα καλύπτει τις μεταβιβάσεις που θα πραγματοποιηθούν έως τις 31 Δεκεμβρίου 2027.
Τι σημαίνει η αναστολή για τον ιδιοκτήτη που πουλά ακίνητο
Ο συντελεστής του φόρου υπεραξίας είναι 15% και αφορά το φορολογητέο κέρδος από τη μεταβίβαση ακινήτου. Η φορολογητέα υπεραξία δεν ταυτίζεται απαραίτητα με την απλή διαφορά ανάμεσα στην τιμή αγοράς και την τιμή πώλησης, καθώς ο υπολογισμός επηρεάζεται από τους κανόνες της φορολογικής νομοθεσίας, τις αναπροσαρμογές και τις τυχόν προβλεπόμενες απαλλαγές.
Ενδεικτικά, εάν η φορολογητέα υπεραξία διαμορφωνόταν στις 50.000 ευρώ, ο φόρος με συντελεστή 15% θα ανερχόταν σε 7.500 ευρώ. Αντίστοιχα, για υπεραξία ύψους 80.000 ευρώ, η φορολογική επιβάρυνση θα έφτανε τα 12.000 ευρώ.
Με την παράταση της αναστολής, τα συγκεκριμένα ποσά δεν θα επιβάρυναν τον πωλητή και στις μεταβιβάσεις του 2027. Πρόκειται για σημαντική ελάφρυνση, ιδιαίτερα σε περιπτώσεις όπου η αξία ενός ακινήτου έχει αυξηθεί σημαντικά από την ημερομηνία απόκτησής του.
Η αναστολή αφορά αποκλειστικά την πλευρά του ιδιοκτήτη που πουλά το ακίνητο. Ο αγοραστής εξακολουθεί να υπάγεται στον φόρο μεταβίβασης ακινήτων, εκτός εάν δικαιούται κάποια προβλεπόμενη απαλλαγή. Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί η απαλλαγή για την απόκτηση πρώτης κατοικίας, υπό την προϋπόθεση ότι πληρούνται τα σχετικά κριτήρια.
Πότε λήγει η ισχύουσα αναστολή
Με βάση το σημερινό νομοθετικό πλαίσιο, η αναστολή του φόρου υπεραξίας ακινήτων ισχύει έως τις 31 Δεκεμβρίου 2026. Η ημερομηνία αυτή προβλέπεται στον νόμο 5162/2024, με τον οποίο παρατάθηκε η αναστολή εφαρμογής του φόρου.
Ο νέος κυβερνητικός σχεδιασμός προβλέπει τη μεταφορά της ημερομηνίας λήξης κατά ένα έτος, έως το τέλος του 2027. Για τους ιδιοκτήτες που εξετάζουν την πώληση ακινήτου μέσα στην επόμενη χρονιά, καθοριστική θα είναι η ψήφιση της νέας ρύθμισης.
Σε κάθε περίπτωση, οι φορολογικές υποχρεώσεις μιας μεταβίβασης εξαρτώνται από τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά της συναλλαγής, το είδος του ακινήτου, τον τρόπο απόκτησής του και τα δικαιολογητικά που απαιτούνται. Για τον λόγο αυτό, οι ενδιαφερόμενοι θα πρέπει να παρακολουθούν τις οριστικές διατάξεις και να ζητούν εξειδικευμένη ενημέρωση πριν από την υπογραφή του συμβολαίου.
Παρατάσεις για νεόδμητα ακίνητα και ανακαινίσεις
Στην ίδια ενότητα του Δημοσιονομικού Σχεδίου 2027 περιλαμβάνονται και άλλες παρεμβάσεις που αφορούν την αγορά ακινήτων. Προβλέπεται, μεταξύ άλλων, η παράταση της αναστολής επιβολής ΦΠΑ στα νεόδμητα έως τις 31 Δεκεμβρίου 2027. Με αυτόν τον τρόπο αναμένεται να συνεχιστεί το ειδικό καθεστώς που εφαρμόζεται στις συγκεκριμένες αγοραπωλησίες.
Παράλληλα, σχεδιάζεται η επέκταση έως το τέλος του 2027 της περιόδου κατά την οποία μπορούν να πραγματοποιηθούν επιλέξιμες δαπάνες για την ενεργειακή και λειτουργική αναβάθμιση κτιρίων. Οι δαπάνες αυτές μπορούν, υπό τις προϋποθέσεις του Κώδικα Φορολογίας Εισοδήματος, να οδηγήσουν σε μείωση του φόρου εισοδήματος.
Οι παρεμβάσεις για τον φόρο υπεραξίας ακινήτων, τα νεόδμητα και τις ανακαινίσεις εντάσσονται σε ένα ευρύτερο πλαίσιο φορολογικών μέτρων για τη στήριξη της αγοράς κατοικίας. Η τελική εικόνα, ωστόσο, θα διαμορφωθεί μετά την ψήφιση των απαιτούμενων νομοθετικών ρυθμίσεων. Μέχρι τότε, η προτεινόμενη παράταση του φόρου υπεραξίας ακινήτων έως το τέλος του 2027 παραμένει ένας σημαντικός σχεδιασμός για τους ιδιοκτήτες που προγραμματίζουν πώληση.
